Fantasia Ricercare

Fantasia Ricercare - Marcus Siqueira

Brezilyalı besteci Marcus Siqueira ile ortak arkadaşları Lilian Tonella Tüzün aracılığıyla tanışan Ceren Necipoğlu besteciden yeni bir arp eseri talep etmesine rağmen, bestecinin yoğun programı nedeniyle bu fikir sanatçının sağlığına hayata geçirilememiştir. Besteci Fantasia Ricercare başlıklı eserini Necipoğlu'nun vefatından sonra, daha önce hayata geçirilemeyen müzikal fikri tamamlamak adına bestelemiştir. Eserin oluşumunda bestecinin cennet kavramını ilişkilendirdiği Richard Wagner'in Lohengrin Prelüdü'nün katkısı vardır.  Besteci Lohengrin Prelüdü analizlerinden edindiği fikirleri, Rönesans ve Barok dönemlerde kullanılan bir müzik formu olan ricercare ile yeniden yorumlamıştır. Siqueira eseri besteleme sürecini 29 Mayıs 2010 tarihli Ceren Necipoğlu'nu Anma Konseri kitapçığında şöyle anlatmaktadır:

Ceren'e Wagner'in vereceği bir armağandan daha iyisini veremeyeceğimi hissettim. Tavola Redonda'lı  bir  beyefendi  olan  Lohengrin'in  içinde  yer  alacağı bir sahne düşündüm  ve kurguladım. Lohengrin'in kuğuları eşliğinde, bir sal ile Ceren'i sulardan kurtarmak için gönderildiğini canlandırdım çalışırken, sahnelemenin en önemli bölümünün hemen sonrasında yoğun bir ilham duymuştum içimde.

Bestecinin ilham aldığı Richard Wagner'in Lohengrin Operası'nın ilk perdesinde

ölmüş Brabant prensinin kızı Elsa kendisine yapılan haksız suçlamalar karşısında yargılanmak üzere mahkemeye getirilir. O sırada kederle kendi iç dünyasına çekilen Elsa, rüyasında kendisine bir şövalyenin göründüğünü, Tanrı huzurunda onu, koruyucu olarak seçmiş olduğunu bildirir. Kralın emriyle, haberci iki kez bağırarak bu şövalyeyi çağırır. Elsa ile yanındaki kadınların içten duaları göğe yükseldiği anda, nehirde bir kuğunun çektiği sandala binmiş olarak Lohengrin'in yaklaşmakta olduğunu görülür. Burada Elsa'yı kurtaramak için gelen Lohengrin, eserde Ceren Necipoğlu'nun koruyucusudur. Eserin form yapısı olan fantazi, besteciye formdan bağımsız serbest bir hareket alanı sağlamaktadır. Melodinin atonal ve poliritmik yapısı eser boyunca yoğunlaşarak dinleyiciyi uçağın düşüşünü betimleyen kaotik akora hazırlamaktadır. Metaforlardan oluşan fantazinin ismi ricercare; İtalyan'cada aramak anlamına gelmektedir. Poliritmik yapı, uçağın türbülanslarını ve fırtınanın unsurlarını temsil etmektedir. Bu yapı 73. ölçünün son zamanında karşımıza çıkan cluster akor ile uçağın düşüşünü temsil ederek sonlanır. Eserin bu noktadan sonraki kısmı Lohengrin'in gelişini betimlemektedir. Besteci burada Wagner'in Lohengrin'in kuğuları melodisini arpa eşlik eder bir pozisyonda teypten duyurur. Lohengrin Ceren için gelmektedir.

Fantasia RicercareEK 1 (PDF)